ARTUN ÇAĞA
KKTC’de geçen yıl açılan her 4 ihalenin 1’i güvenlik ve temizlik içindi.
SAĞLIK BAKANLIĞI, GKK, KIB-TEK
Maliye Bakanlığı’na bağlı Merkezi İhale Komisyonu (MİK) verileri, 2023 yılında kurumlar bazında 368; konular bazında 375 adet ihale açıldığını gösteriyor. Bu ihale sayısı 2022’de 339 adet idi. 2023’teki ihale sayısında %10.6 oranında artış söz konusu. MİK’in “Kurumlar bazında” açtığı ihalelerin ilk sırasında 45 ihale ile Sağlık Bakanlığı yer alıyor. İhalelerde ikinci sırada 44 ihaleyle Güvenlik Kuvvetleri Komutanlığı (GKK) ve Kıbrıs Türk Elektrik Kurumu (Kıb-Tek) bulunuyor. GKK ve Kıb-Tek toplamda %42’lik paya sahip. İhale listesinde üçüncü sırada 22 ihaleyle Eğitim Bakanlığı; dördüncü sırada 13 ihaleyle Devlet Emlak ve Malzeme Dairesi; beşinci sırada da 12 ihaleyle Polis Genel Müdürlüğü var.
ÇOK TEMİZİK!
MİK’in son yıllarda “Konular bazında” en çok çıktığı ihalelerde gördüğümüz “Temizlik-temizlik malzemeleri ve güvenlik” başlıkları 2023 listesinde de yer aldı. Bu başlıklar toplamda 89 ihaleyle birinci ayrı ayrı üçüncü ve dördüncü sırada listelendi. “Temizlik ve güvenlik” başlığı altında 46; “Temizlik ve temizlik malzemeleri” başlığı altında da 43 ihale açıldı. Toplamda %23.7’lik paya sahip bu ihaleler açılan her 4 ihalenin 1’ine denk geliyor.
TASNİF DIŞI GIRLA
MİK’in 2023’te açtığı ihalelerde ilk sırada 58 kez çıkılan “tasnif dışı” ihaleler bulunuyor. Neden tasnif dışı ihale tercih edildiği ise bilinmiyor. Piyasaya para sağlayan, katma değeri yüksek “yapım işi” ihalelerinin %9’luk payı (22 ihale) dikkat çekici bulundu. “İnşaat, tamirat ve yol yapımı” başlığı altında ise sadece “1” (bir) kez ihaleye çıkılması da ilginç veriler arasında yer aldı.
DEVLET SIRRINI ÖĞRENEMEDİK!
Öte yandan, MİK’in açtığı ihalelerin mali boyutu “çok derin bir devlet sırrı” olarak kalmaya devam ediyor. MİK ihalelerin mali boyutu konusunda en son Covid-19 salgını öncesinde (yaklaşık 6 yıl) kamuoyuna bilgi vermişti. BU sürede iki genel müdürü değiştiren MİK’in 2019 yılı 1’nci çeyrek raporundan bu yana 3 aylık, 6 aylık veya yıllık “Faaliyet Raporu” açıklamadığı için, ihalelerin mali boyutu konusunda herhangi bir bilgi bulunmuyor. Ayrıca, MİK, sessiz sedasız “İhale Bülteni” yayımlamayı da durdurdu.
