Güneyde AB direktifleri uygulandı, biz uyarıyla yetindik

Yakın zamanların hava kalitesi açısından en kötü gününü tedbirsiz bir şekilde geçirdik. Normalde 50’nin altında olması gereken partikül yoğunluğu yer yer 2000’i aştı. Bugün de sürmesi beklenen tozlu hava koşulları, ciddi sağlık riski oluşturuyor.

SON DÖNEMİN EN KÖTÜSÜ…Kıbrıs, Afrika kaynaklı yoğun toz taşınımı nedeniyle son yılların hava kalitesi açısından en kötü günlerinden birini yaşadı. Normal koşullarda 50 mikrogramın altında olması gereken PM10 partikül yoğunluğu, yer yer 2000 mikrogram seviyesini aşarak olağanüstü bir kirlilik tablosu ortaya koydu. Lefkoşa 2010 mikrogam’ı gördü. Alevkayası’nda 2316 mikrogramlık bir sonuç elde edildi. Girne 1981, Güzelyurt 1731, Gazimağusa 1360’a ulaştı. Uzmanlar bu seviyelerin geçmişte nadiren görülen ekstrem değerlerle kıyaslanabileceğini belirtirken, sağlık açısından ciddi riskler oluştuğuna dikkat çekti.

GÜNEYDE AB FARKI…Güney Kıbrıs’ta Avrupa Birliği hava kalitesi direktifleri çerçevesinde hızlı ve bağlayıcı önlemler devreye alındı. Risk gruplarına evde kalma çağrısı yapılırken, açık hava faaliyetleri sınırlandırıldı ve işverenlere çalışanları koruyacak tedbirler alma yükümlülüğü getirildi. AB mevzuatında belirlenen eşiklerin aşılması nedeniyle durum “yüksek risk seviyesi” olarak ilan edildi; çevre yönetimi ve halk sağlığı açısından sistemli bir kriz yönetimi uygulandı. Ayrıca hassas gruplar için özel rehberler yayımlandı ve sağlık kuruluşları olası başvurulara karşı hazırlıklı olmaları konusunda uyarıldı.

BİZDE SADECE UYARI…KKTC’de resmi kurumlar yalnızca “toz taşınımına dikkat” uyarısı yapmakla yetindi. Herhangi bir bağlayıcı tedbir, kısıtlama ya da işyerlerine yönelik zorunlu düzenleme uygulanmadı. Geçmiş yıllarda 400 ile 500 mikrogram seviyeleri bile yüksek kabul edilirken, dünkü 2000 üzeri değerler çok daha ağır bir tabloya işaret ediyor. Uzmanlar, bu düzeyde kirliliğin solunum hastalıklarını tetikleyebileceğini vurgularken, kurumsal önlem eksikliğinin ciddi bir zafiyet yarattığını belirtiyor. Nitekim dün çok sayıda yurttaşın kötü havadan etkilenerek sağlık kuruluşlarına başvurmak zorunda kaldığı belirtiliyor. Kötü havanın birkaç gün daha sürmesi bekleniyor.