Dünya Bankası’ndan petrol ve gaz uyarısı geldi

Dünya Bankası’nın son Emtia Piyasaları Görünümü raporu, İran’daki savaş ve Hürmüz Boğazı’ndaki tıkanmanın küresel enerji piyasalarında tarihi bir şok yarattığını ortaya koydu. Rapora göre, enerji fiyatlarının 2026 yılı içinde yüzde 24 artması bekleniyor. Bu yükseliş, 2022’deki Rusya-Ukrayna savaşından bu yana en sert sıçrama olarak öne çıkıyor.

Kriz, küresel petrol arzında da ciddi daralmaya yol açtı. Günlük üretimin 10 milyon varilden fazla düştüğü belirtilirken, Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğinin neredeyse durma noktasına gelmesi piyasadaki baskıyı artırdı. Brent petrolün ortalama 86 dolara yerleşmesi beklenirken, spot fiyatlar halihazırda 100 doların üzerinde seyrediyor.

Artan enerji maliyetleri, küresel ekonomide yeni bir stagflasyon dalgası riskini gündeme taşıyor. IMF, büyüme tahminlerini aşağı çekerken enflasyon beklentisini yukarı yönlü revize etti. Uzmanlara göre enerji şoku hem gelişmiş hem de gelişmekte olan ülkelerde üretim, istihdam ve yatırım üzerinde baskı oluşturacak.

Raporda, jeopolitik gerilimlerin piyasalara etkisinin çarpanlı olduğu vurgulanıyor. Petrol üretimindeki yüzde 1’lik düşüşün fiyatları ortalama yüzde 11,5 artırdığı, bu etkinin doğalgaz ve gübre piyasalarına da yayıldığı belirtiliyor. Çatışmalar sona erse bile, küresel ekonominin bu şokun etkilerini uzun süre hissetmeye devam edeceği uyarısı yapılıyor.