
Avrupa’da ev fiyatları ve kiralar hızla yükselirken, konut krizi milyonlarca insanın yaşamını zorlaştırıyor. 2015’ten bu yana konut fiyatlarının yüzde 70, kiraların ise yüzde 25 arttığı Avrupa’da, yedi ülkede üç gün sürecek koordineli protestolar düzenlenmesi bekleniyor. Hükümetler ise kira sınırlamalarından sosyal konut projelerine, kısa süreli kiralamaların düzenlenmesinden vergi teşviklerine kadar farklı önlemlerle krize çözüm arıyor.
Avrupa genelinde derinleşen konut krizi, hükümetler üzerindeki baskıyı artırırken, yükselen ev fiyatları ve kiralar toplumsal hareketlerin de gündemine girdi.
Avrupa Birliği (AB) genelinde konut fiyatları 2015 yılından bu yana yaklaşık yüzde 70 artarken, kiralardaki yükseliş yüzde 25’e ulaştı. Avrupa İstatistik Ofisi Eurostat verilerine göre, konut maliyetlerindeki artış gelirlerdeki yükselişi geride bırakırken, özellikle Portekiz ve Hollanda fiyat artışlarının en fazla yaşandığı ülkeler arasında yer aldı.
Konut hakkı savunucuları ve sendikalar, Fransa, İngiltere, Belçika, İspanya, İtalya, Portekiz ve Yunanistan’da 20 Kasım Cuma gününden itibaren üç gün boyunca koordineli protestolar düzenlemeye hazırlanıyor. Eylemciler, hükümetlerden barınma hakkının güvence altına alınmasını, konut, gıda ve enerji fiyatlarının düşürülmesini talep ediyor.
KONUT HAKKI İÇİN AVRUPA GENELİNDE EYLEM
Avrupa’da artan konut maliyetleri, özellikle gençler, dar gelirli aileler ve kiracılar açısından barınmayı giderek daha büyük bir sorun haline getiriyor.
Protestoların ortak talepleri arasında konut fiyatlarının kontrol altına alınması, kiracılık haklarının güçlendirilmesi, ücret ve emekli maaşlarının artırılması, kamu hizmetlerinin geliştirilmesi ve daha fazla uygun fiyatlı konut üretilmesi bulunuyor.
Hükümetler ise krize karşı farklı politikalar uyguluyor. Bazı ülkeler kira artışlarını sınırlandırırken, bazıları yeni konut üretimini hızlandırmayı, sosyal konutları artırmayı ve boş konutların yeniden piyasaya kazandırılmasını hedefliyor.
İSPANYA’DA TURİSTİK KİRALAMALARA SINIRLAMA
İspanya’da konut krizi, tahliye kararları ve artan kiralar nedeniyle geniş çaplı toplumsal tepkiye yol açtı. Hükümet, tahliyeleri ve gayrimenkul spekülasyonunu sınırlamaya yönelik yeni düzenlemeler üzerinde çalışırken, 2023 yılında yürürlüğe giren sosyal konut ve kira kontrolü düzenlemelerinin uygulanması da gündemde.
Barselona yönetimi ise Airbnb gibi platformlarda turistlere yönelik kiralamalarda kullanılan yaklaşık 10 bin ruhsatı yenilememe kararıyla, konutların uzun dönemli kiralama piyasasına dönmesini hedefliyor.
PORTEKİZ’DE VERGİ TEŞVİKLERİ, HOLLANDA’DA KİRA SINIRI
Portekiz hükümeti, ev sahiplerini konutlarını kiraya vermeye teşvik etmek amacıyla vergi politikalarını kullanıyor. Konut alımlarında yabancı yerleşik olmayanlara yönelik vergiler artırılırken, kiracıların ödeme yapmaması durumunda tahliye süreçlerini hızlandıran düzenlemeler de tepki çekiyor.
Hollanda’da ise özel konutların önemli bir bölümünde kira artışlarına sınır getirildi. Ancak bu uygulama bazı ev sahiplerinin konutlarını kiralamak yerine satmayı tercih etmesine neden olurken, kiralık konut arzının azalması sorununu da beraberinde getirdi.
Hükümet, yeni konut üretimini hızlandırmayı ve inşa edilecek konutların üçte ikisinin uygun fiyatlı olmasını hedefliyor.
FRANSA VE ALMANYA’DA YENİ KONUT POLİTİKALARI
Fransa, yeni konut inşaatını teşvik etmek ve kiralık konut arzını artırmak amacıyla çevresel düzenlemelerin bazılarını esnetmeyi, ev sahiplerine vergi avantajları sağlamayı ve inşaat süreçlerini kolaylaştırmayı planlıyor.
Almanya’da ise konut kooperatifleri, kiracılık ve mülk sahipliği arasında alternatif bir model olarak öne çıkıyor. Üyelerin kooperatif hisseleri satın aldığı ve konutların kooperatif tarafından yönetildiği sistem, spekülasyonu sınırlayarak daha düşük maliyetli barınma imkânı sunmayı amaçlıyor.
Almanya’daki kiralık konutların yaklaşık yüzde 10’u kooperatifler tarafından yönetiliyor.
İNGİLTERE’DE 300 BİN SOSYAL KONUT HEDEFİ
İngiltere’de İşçi Partisi hükümeti, konut arzını artırmak amacıyla 300 bin sosyal konut inşa etmeyi hedefliyor. İlk kez ev sahibi olacaklara yönelik finansal destekler de planlar arasında bulunuyor.
Hükümet ayrıca gerekçesiz tahliyeleri yasaklarken, kira artışlarının yılda bir kez yapılmasına yönelik sınırlamalar getirdi. Ancak yüksek faiz oranları, vergiler ve inşaat sektöründeki düzenleyici yükler, konut üretiminin artırılmasını zorlaştırıyor.
İTALYA VE YUNANİSTAN’DA TURİSTİK KONUTLAR GÜNDEMDE
İtalya’da hükümet, kiralık konut arzını artırmak amacıyla kira gelirleri üzerindeki vergileri düşürmeyi planlıyor. Önümüzdeki 10 yıl içinde yaklaşık 100 bin konutun yenilenmesi veya yeni inşa edilerek piyasaya kazandırılması hedefleniyor.
Yunanistan’da ise özellikle Atina ve Selanik’te kısa süreli kiralamalara yönelik kısıtlamalar gündemde. Yabancı yatırımcıların konut alımı üzerinden yararlandığı Golden Visa programında da sınırlamalar uygulanırken, ilk kez ev alacaklara düşük faizli kredi destekleri sağlanıyor.
Avrupa’da yükselen konut fiyatları, yalnızca ekonomik bir sorun olmaktan çıkarak hükümetlerin sosyal politikalarını ve siyasi gündemlerini belirleyen başlıca başlıklardan biri haline geliyor. Önümüzdeki günlerde düzenlenecek protestoların, konut krizine yönelik politikalar üzerindeki baskıyı daha da artırması bekleniyor.








































