Demokrat Parti Genel Sekreteri ve Girne Milletvekili Serhat Akpınar, deniz kazaları, yangınlar, sağlık acilleri, kaybolma vakaları, düzensiz göç, çevre felaketleri ve doğal afetlere karşı kıyılarda sürekli hazır bulunacak “Kıyı Belediyeleri Deniz Güvenliği ve Acil Müdahale Ağı” kurulmasını önerdi.
Akpınar, yaşanan son deniz kazasının kıyılardaki ilk müdahale kapasitesinin, kurumlar arası koordinasyonun ve teknolojik imkanların önemini bir kez daha ortaya koyduğunu belirtti.
Önerilen yapının Sahil Güvenlik Komutanlığı, liman ve denizcilik makamları ile merkezi arama-kurtarma birimlerinin görev ve yetkilerinin yerine geçmeyeceğini vurgulayan Akpınar, sistemin ulusal arama-kurtarma yapısıyla koordinasyon içerisinde çalışacak yerel ve tamamlayıcı bir müdahale gücü olarak tasarlanması gerektiğini ifade etti.
Kıyılar bölgesel müdahale merkezlerine ayrılacak
Akpınar’ın önerisine göre Girne, Lapta–Alsancak, Çatalköy–Esentepe, Tatlısu, İskele, Gazimağusa, Yeniboğaziçi, Mehmetçik–Büyükkonuk ve Yenierenköy–Dipkarpaz başta olmak üzere kıyı bölgeleri; risk, nüfus, deniz trafiği, plaj yoğunluğu ve liman hareketliliğine göre bölgesel müdahale merkezlerine ayrılacak.
Bu merkezlerde 24 saat göreve hazır kurtarma botları, sedye taşıma kapasiteli kurtarma jet-skileri, deniz ambulansları, sağlık personeli, kaptanlar, dalgıçlar ve arama-kurtarma ekiplerinin bulunması önerildi.
Sistem kapsamında ayrıca otomatik şok cihazı, oksijen ve travma ekipmanlarının yanı sıra termal kameralar, gece görüş sistemleri, kesintisiz deniz telsizi, uydu haberleşmesi ve ortak acil durum frekansı gibi teknolojik imkanların da kullanılması istendi.
İHA ve insansız deniz araçları kullanılacak
Akpınar, deniz güvenliği sisteminin yeni teknolojilerle desteklenmesi gerektiğine de dikkat çekti.
Termal kameralı ve uzun süre havada kalabilen insansız hava araçlarının geniş deniz alanlarını kısa sürede tarayabileceğini belirten Akpınar, kamera, sonar ve sensörlerle donatılmış insansız deniz araçlarının da personelin hayatını riske atmadan olaylara müdahalede kullanılmasını önerdi.
Uzaktan kumandalı su altı araçlarının da kayıp vakaları, batıklar ve su altı kazalarında kullanılabileceğini kaydeden Akpınar, deniz ambulanslarının ise kara ambulansları ve hastanelerle aynı acil sağlık komuta sistemi içerisinde çalışması gerektiğini belirtti.
“Gönüllü Deniz Destek Filosu” önerisi
Akpınar ayrıca balıkçı tekneleri, tur tekneleri, özel yatlar, marina işletmeleri, su sporları merkezleri ve gönüllü denizcilerin kayıt altına alınarak sertifikalı bir “Gönüllü Deniz Destek Filosu” oluşturulmasını önerdi.
Büyük afet ve kitlesel kazalarda bu araçların nasıl ve kim tarafından yönlendirileceğinin olay yaşanmadan önce belirlenmesi gerektiğini ifade eden Akpınar, deniz kazalarında ilk dakikaların hayati önem taşıdığını vurguladı.
“Araçları satın almak yeterli değil”
Önerilen sistemin yalnızca araç ve ekipman alımından ibaret olmaması gerektiğini belirten Akpınar, ortak komuta merkezi, açık görev tanımları, düzenli personel eğitimi, uluslararası sertifikasyon, yılda en az iki kez geniş kapsamlı tatbikat, kesintisiz bakım bütçesi ve kurumlar arası standart müdahale planlarının oluşturulması gerektiğini söyledi.
Sistemin finansmanı için merkezi bütçe, belediyeler, liman gelirleri, Türkiye Cumhuriyeti yardımları, Avrupa Birliği programları, uluslararası fonlar ve özel sektör katkılarının kullanılabileceğini kaydeden Akpınar, ortak bir finansman modeli oluşturulmasını önerdi.
“Deniz güvenliği bir tercih olmamalıdır”
Akpınar, hükümet, ilgili bakanlıklar, Sahil Güvenlik Komutanlığı, Sivil Savunma Teşkilatı Başkanlığı, belediyeler, sağlık kurumları, üniversiteler ve denizcilik sektörünü ortak bir çalışma masasında buluşmaya çağırdı.
Cumhuriyet Meclisinde yapının hukuki, idari ve mali altyapısının oluşturulması için gerekli girişimleri başlatmaya hazır olduklarını belirten Akpınar, amaçlarının herhangi bir kurumun görev alanına müdahale etmek olmadığını vurguladı.
