ÖZEL HABER
Naylon poşet düzenlemesi beklenmedik bir sonuç yarattı . 50 mikron sınırını dikkate alan marketler poşetlerini kalınlaştırınca plastik tüketimi arttı
POŞETLER KALINLAŞTI…KKTC’de naylon poşet kullanımını azaltmak amacıyla yürürlüğe konan yeni düzenleme, sahada tam ters etki yaratmışa benziyor. Tek kullanımlık poşette 50 mikron üst sınırı getiren kuralın ardından birçok market ve işletme, yasak kapsamına girmemek için poşetlerini 50 mikronun üzerinde üretmeye başladı. Böylece tek kullanımlık poşetlerin ortadan kalkması beklenirken, bazı satış noktalarında poşet başına düşen plastik miktarının arttığı gözleniyor. Uzmanlar, çevresel hedef ile fiili sonuç arasındaki bu çelişkinin veri temelli biçimde değerlendirilmesi gerektiğine dikkat çekiyor.
MARKETLERDE 2 TL…Uygulamanın ardından bazı işyerlerinin poşetleri ücretsiz vermeyi sürdürmesi, ücretli satışın caydırıcılığını da zayıflatmış görünüyor. Marketlerde ise daha önce bir lira olan poşet bedelinin iki liraya yükselmesi, tüketici davranışının aynen devam etmesine yol açtı. Günlük alışverişte poşet talebinin büyük oranda devam ettiği, hatta kalın poşetlerin daha çok tercih edildiği belirtiliyor. Kalınlaşan her poşetin üretim aşamasında daha fazla hammadde ve enerji tüketimi anlamına geldiği vurgulanıyor. Bu durum atık yönetimi üzerindeki baskıyı da artırabilecek bir eğilime işaret ediyor.
GERİ DÖNÜŞÜM ŞARTI…Ortaya çıkan tablo, yalnızca yasaklamanın yeterli olmayacağını gözler önüne serdi. Uzmanlara göre kalıcı çözüm; bez çanta kullanımının teşviki ve depozito benzeri iade sistemlerinin birlikte uygulanmasından geçiyor. Ayrıca 50 mikronun üzerindeki poşetlerin belirli oranda geri dönüşümlü malzemeden yapılması gerektiği vurgulanıyor. 100 mikron sınırı getirilen İtalya’da, bunun en az yüzde 30’unun geri dönüşümlü malzemeden yapılmasının mecburi olduğu; İspanya’da ise oranın en az yüzde 50 olarak düzenlendiği anımsatılarak, KKTC’de “geri dönüştürülebilir malzeme” zorunluluğunun olmaması eksiklik olarak nitelendiriliyor.
